زمینه و هدف: جامعه عشایری ایران با در اختیار داشتن نزدیک به 27/7 میلیون رأس دام، سالانه سهم قابل‌توجهی در تولید گوشت قرمز و شیر دارد و نقش راهبردی در امنیت غذایی، پایداری تولید و حفظ جمعیت در مناطق مرزی ایفا می‌کند. با این حال، فشارهای اقلیمی، فقر مراتع، نوسانات بازار نهاده‌ها و نبود نظام‌های بازاریابی کارآمد، پایداری معیشت عشایر را تهدید می‌کند. هدف این پژوهش، بررسی نقش دام عشایری در امنیت غذایی کشور و ارائه راهبردهای ارتقای بهره‌وری است.

روش‌شناسی: این مطالعه از نوع تحلیلی و سیاست‌محور است و داده‌ها از منابع ثانویه، گزارش‌های سازمان امور عشایر، FAO و مطالعات میدانی مرتبط جمع‌آوری و با رویکرد تحلیلی مورد بررسی قرار گرفته است.

یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که استفاده از جیره‌های متوازن مبتنی بر منابع محلی و مکملی، اجرای برنامه‌های اصلاح نژاد جامعه‌محور، توسعه زنجیره ارزش محصولات دامی و ایجاد زیرساخت‌های بیمه و اعتباری، می‌تواند ضمن افزایش کارایی تولید، تاب‌آوری اقتصادی و زیست‌محیطی نظام دامداری عشایر را تقویت کند.

نتیجه‌گیری و پیشنهادات: راهکارهای اجرایی ارائه شده شامل ادغام دام عشایری در سیاست‌های ملی امنیت غذایی و پدافند غیرعامل کشور، تقویت بهره‌وری و پایداری معیشت عشایر و حمایت از جمعیت‌های مرزنشین است.

اصالت و ارزش: این مطالعه با تلفیق داده‌های میدانی و تحلیلی، به شناسایی چالش‌ها و ارائه راهکارهای سیاست‌محور برای ارتقای امنیت غذایی و پایداری نظام دامپروری عشایر ایران می‌پردازد و ارزش علمی و کاربردی بالایی برای سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان ملی دارد.