ذخایر انقلاب (عشایر)

ذخایر انقلاب (عشایر)

تحلیل توسعۀ اجتماعات محلی در جامعۀ عشایری استان چهارمحال‌ و بختیاری با تاکید بر نقش مؤلفه‌های اجتماعی و فرهنگی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی مستقل

نویسندگان
1 کارشناس ارشد مهندسی کشاورزی- توسعه روستایی و کارشناس اداره کل امور عشایر استان چهارمحال و بختیاری، شهرکرد، ایران.
2 دانشیار گروه ترویج، ارتباطات و توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
3 استادیار گروه ترویج، ارتباطات و توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
چکیده
جامعۀ عشایری با چالش‌های متعددی از جمله محدودیت‌های اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی مواجه است که توسعۀ اجتماعی می­تواند آن‌ها را تحت تأثیر قرار دهد. پژوهش حاضر، با هدف بررسی توسعۀ اجتماعات محلی در جامعۀ عشایری با تأکید بر مؤلفه‌های اجتماعی و فرهنگی صورت پذیرفت. جامعۀ آماری این پژوهش، عشایر استان چهارمحال ‌و بختیاری بودند که با استفاده از فرمول کوکران، تعداد 264 نفر به عنوان نمونه آماری و به منظور افزایش دقت، 300  نفر انتخاب گردیدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه بود. داده­های گردآوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS مورد تحلیل قرار گرفتند. در بخش استنباطی و بر اساس نتایج آزمون همبستگی، میان ویژگی‌های فردی، خانوادگی و اقتصادی پاسخگویان با برخی از ابعاد مختلف توسعۀ اجتماع محلی جامعۀ عشایری، همبستگی معنی­داری وجود داشت. نتایج رگرسیون چندگانه خطی نشان داد، مؤلفه‌های اجتماعی و فرهنگی تبیین کننده 50.2 درصد از تغییرات توسعۀ اجتماع محلی جامعه عشایری، در استان چهار محال‌ و بختیاری بودند. در بین عوامل اجتماعی تعاملات، انسجام و همبستگی؛ مشارکت اجتماعی و اعتماد اجتماعی دارای اثر مثبت و معنی­داری بر توسعۀ اجتماع محلی جامعۀ عشایری در استان چهارمحال ‌و بختیاری بودند. همچنین ابعاد فرهنگی مردسالاری، باورها و رسوم سنتی دارای اثر منفی و معنی‌داری بر توسعۀ اجتماع محلی جامعۀ عشایری در استان بودند، در حالی­که، ابعاد فرهنگی مانند تعلقات بومی/محلی و آموزش، دارای اثرات مثبت و معنی‌داری بر توسعۀ اجتماع محلی جامعۀ عشایری، می­باشند. 
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عبداله ­پور، جمال. (1396). واکاوی نقش نخبگان سنتی روستایی در راهبری توسعۀ اجتماعات محلی. رسالۀ انتشارنیافتۀ دکتری، استاد راهنما: حسین ایمانی جاجرمی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه تهران.
قناد، فاطمه. و صرافی، مظفر. (1398). سرمایۀ اجتماعی و توسعۀ پایدار جوامع عشایری. زنجان: دانشگاه زنجان.
کیاوند، عزیز. (1370). تغییر به جای کوچ، تحول به جای اسکان. مجموعۀ مقالات سمینار استراتژی توسعه­ ی عشایر. تهران: سازمان امور عشایر ایران (انتشارات عشایری).
محمّدپور، احمد. (1392). روش تحقیق کیفی (ضد روش). جلد (1) چاپ دوم. تهران: جامعه­شناسان.
مرادی، محمود. و اسماعیل­نژاد، مرتضی. (1389). ژئوتوریسم بیابان­ های ایران. اولین همایش ملی کویر، فرصت ­ها و تهدیدات و تأثیر آن بر امنیت پایدار، 16 و 17 تیرماه 1389، دانشگاه بیرجند، خراسان جنوبی.
Barrow, C. J. (1995). Developing the Environment: Problems and Management. Routledge.
Barton, H. (2003). Sustainable Communities: The Potential for Eco-Neighbourhoods. Earthscan Publications.
Boodhoo, R. (2005). From Community Development to Local Development: The Encouragement of Endogenous Initiative in the Commonwealth Caribbean. World Development.
Narayan, D., & Abe, A. (2003). Institutional Perspectives on the Development of Local Communities. World Bank Research Papers.
Norgaard, L. and O'Brien, R. (2005). Local Development and the Democratization of Forest Management in Latin America. World Development.
Todaro, M. P. (1995). Economic Development. Longman Publishing Group.